Siglir tar il cuntegn

Usits e tradiziuns Il «Hom Strom» da Scuol stgatscha l'enviern u pacifitgescha dieus

A Scuol vegn brischada mintg'onn ina poppa da strom – in usit da sacrifizi vegl ch'ha survivì fin oz.

Il «hom strom» è la popa da strom che la giuventetgna da Scuol zambregia mintg'onn. L'emprima sonda dal favrer sa radunan scolaras e scolars sin la plazza communala. Ils pli giuvens furneschan il strom, ils pli vegls lian ensemen il strom. Las scolaras ed ils scolars dal stgalim superiur zuglian tut enturn in pal da lain che vegn rotà enturn l'atgna axa. Aifer paucas uras è l'ovra fatga fadius fatga ed il «hom strom» è fin a 9 meters aut e passa in meter gross.

Usit da sacrifizi vegliander

Sin il far notg vegn la poppa da strom purtada tar la punt sur l'En – da l'autra vart dal vitg. Là vegn ella installada cun l'agid dals creschids. Enfin ch'el vegn incendià la notg da las otg, vegn l'hom strom pertgirà e fatg guardia severa. Quai per evitar ch'ils giuvens dal vitg vischin vegnian ed al incendian memia baud.

Curt avant las otg vai vi da las uschenumnadas «bombas». Quai èn cullas da sdratschs bagnads cun petroli. Ils scolars ils pli vegls dattan fieu a questas ed illumineschan la saira. Punct las otg vegn l'Hom Strom mess en flommas.

Quel arda – per ordinari radund in quart d'ura – per sacrificar il strom, observà d'in grond publicum. E suenter avair chantà la «chanzun da l'hom strom» va la gronda part da las aspectaturas e dals aspectaturs a chasa da moda silenziusa, quasi melanconica. L'usit da sacrifizi arcaic para era suenter passa 2000 onns Cristianissem anc adina da far ses effect.

Derivanza betg clera

Speculaziuns danunder e pertge che quest usit exista, datti bleras. Quella che vegn numnada il pli savens di che l'usit deriva da purs da muntogna che han purtà in sacrifizi d'engraziament al Dieu dal sulegl.

Artitgels legids il pli savens