Siglir tar il cuntegn
cuntegn

Exteriur Nagins cumpromiss tar las lingias cotschnas

Il parlament britannic ha refusà la cunvegna davart la sortida da la Gronda Britannia da l'UE. Il resultat è stà cler: 432 deputads han vuschà cunter la cunvegna e 202 per la cunvegna. L' UE ha signalisà ch' ins saja pronts per novas tractativas.

Politichers.
Legenda: Duscha fraida dal parlament per la primministra Theresa May. Keystone

Sbittà il «deal» han ils ferm conservativs ch’èn da l’avis che las cundiziuns per bandunar l’UE sajan nauschas. Tranter auter disturbia ils deputads co il cunfin cun l'Irlanda dal Nord vegniss reglà. Ed els teman er che la colliaziun cun la UE restass stretga. In Na hai però era dà dals deputads ch’èn, en general, cunter il Brexit e che vulan che la Gronda Britannia restia en l’Uniun europeica.

Tge vulan ils Brits insumma?

Suenter la votaziun ha la primministra, Theresa May, ditg ch’il parlament saja s’exprimì, ma ch’el n’haja betg ditg tge ch’el veglia atgnamain.

Il schef da la partida dals Labours, Jeremy Corbyn, ha sin quai preschentà ina proposta da disfidanza cunter Theresa May. Davart quella vegn il parlament a discutar la mesemna. El na craja betg che May sappia negoziar in meglier contract cun l’UE, uschia Corbyn.

Nagin «no deal-Brexit»

La Gronda Britannia vul bandunar l’Uniun Europeica ils 29 da mars 2019. Sch'ella na vegn betg perina cun l'UE fin là pudessan ils Brits sortir da l’UE senza avair suttascrit ina cunvegna. Quest «no deal-Brexit» n'è tenor il correspundent dad SRF, Martin Alioth, dentant betg fitg probabels. Schi dettia insatge ch'ina clera maioritad dals parlamentaris vuless impedir, lura saja quai. «Mo ina perschuasiun negativa ch' insatge na dastga capitar è rescau ed n'è betg in programm durabel.»

«Backstop» ha manà a coaliziun

Sco crap da stgarpitsch principal dal contract da separaziun vesa Martin Alioth la regla pertutgant il cunfin tranter l'Irlanda dal Sid e l'Irlanda dal Nord (che tutga tar la Gronda Britannia). Gist quest cunfin na sent'ins strusch e perquai vegn el numnads il cunfin «transparent». Per impedir ch'i dettia in cunfin «dir» ordlonder aveva il contract previs ina regla transitorica. «Questa regla ha nagin termin da finiziun. Uschia esì teoreticamain pussaivel ed era betg improbabel che quest sistem transitoric valess ad infinit», explitgescha Alioth. Pia na savess la Gronda Britannia betg simplamain visar questa regla e proceder co ella vul cun il cunfin. Quest uschenumnà «backstop» haja lura manà ad ina coaliziun tranter las forzas pro-europeicas ed ils «Brexiteers». L'argument da las forzas pro-europeicas: Sch'ins haja ina tala regla possian ins gist usche bain restar en l'uniun europeica. Per ils represchentants dal Brexit saja il «backstop» uschè u uschia la mendra da tut las variantas.

Reacziuns internaziunalas

Er il president da Cumissiun Europeica Jean-Claude Juncker ha ditg ch’i vegnia adina pli probabel ch’i dettia in Brexit nunreglà.

El ha appellà a la Gronda Britannia da preschentar uschè spert sco pussaivel a la UE co ella mettia avant ch’i giaja vinavant. Il temp saja bainbaud scadì, ha ditg Juncker. La Cumissiun Europeica lavuria vinavant vi da mesiras per il cas d’urgenza.

Il president dal cussegl da l’Uniun europeica, Donald Tusk ha ditg ch’i dettia per May be pli ina schliaziun, numnadamain quella che la Gronda Britannia restia en la UE.

Suenter la decisiun dal parlament a Londra scusseglia la banca gronda UBS da far investiziun en la Gronda Britannia. Las turbulenzas als martgads da finanzas possian cuntinuar pervi da la malsegirezza politica, uschia la banca svizra.

Eventualmain concessiuns davart l'UE

L’Uniun europeica è para pronta da contractar da nov la sortida da la Gronda Britannia da la UE. Quai almain tenor Michel Barnier, il negoziader principal da la UE.

Suletta premissa saja dentant ch' er ils Brits na stettian betg stinads sin lur lingia. Tge ch' è precis negoziabel per Theresa May n'è dentant betg cler. Sias lingias cotschnas per las tractativas fin ussa eran: bandunar il martgà europeic, visar la libra circulaziun da persunas , ir ora da l' uniun da duana ed era betg pli suttastar al tribunal europeic.

Sch' ella saja pronta da sa distanziar da talas lingias - ina dumonda ch'è vegnida tschentada numerusas giadas durant la debatta dil votum da disfidanza. Las respostas da la primministra era adina pli u main la medema: Las lingias cotschnas sajan quai ch' il pievel veglia. Per il mument vesia ora uschia sco sche ella na sa distatga betg da tals principi, manegia era Martin Alioth. I na saja dentant betg sclaus che May vegn betg tuttina sfurzada da far concessiuns.

RR novitads 21:00++