Siglir tar il cuntegn

Header

cuntegn

Update Proxim Orient Israel ha para transportà 470 camiuns cun rauba d'agid a Gaza

Ils 7 d'october ha l'organisaziun radical-islama palestinaisa Hamas attatgà l'Israel. Dapi lura furiescha ina guerra cun tutta direzza e brutalitad en il Proxim Orient. Qua chattais mintga di ils schabetgs actuals.

10 d'avrigl

  • L’Israel ha tenor atgnas indicaziuns transportà dapli rauba d’agid en la Strivla da Gaza ils ultims dis: Mardi haja ella controllà radund 470 camiuns cun rauba d’agid umanitar e manà quels a Gaza – uschè blers en in di sco anc mai dapi l’entschatta da la guerra. Quai ha communitgà l’autoritad responsabla. Ils ultims trais dis sajan arrivads passa 1’200 camiuns. Las indicaziuns na pon betg vegnir verifitgadas. Tenor l’agentura da novitads tudestga DPA han las autoritads palestinaisas confermà che radund 280 camiuns hajan traversà il cunfin a Rafah il mardi.

9 d'avrigl

  • Ils schefs da stadi da la Frantscha, l'Egipta e la Jordania pretendan in armistizi immediat en la Strivla da Gaza e la liberaziun da tut ils ostagi. La guerra stoppia immediat vegni terminada. Quai scrivan Emmanuel Macron, Abdel Fattah al-Sisi ed il retg Abdullah en in artitgel ch'è cumparì en pliras gasettas dal di sur-regiunalas. Els averteschan plinavant da las consequenzas d'ina offensiva sin la citad da Rafah. Quella vegnia be anc ad augmentar la suffrientscha e possia manar ad in'escalaziun. Il prim-minister israelian, Benjamin Netahnjahu, ha malgrà tut la critica internaziunala confermà ses plans en quest areguard.

7 d'avrigl

  • Cun ina demonstraziun a Jerusalem èn dieschmillis da persunas sa regurdadas dals ostagis ch'èn er in mez onn suenter las attatgas da terror dals 7 d'october anc adina en ils mauns da la Hamas. Tenor ils organisaturs han radund 50'000 persunas fatg part a la demonstraziun. Ellas han pretendì ch'ils ostagis vegnian immediat laschads liber e che la regenza israeliana fetschia dapli persuenter. Il schef da la regenza israeliana, Benjamin Netanjahu, ha confermà ch'i na dettia nagin armistizi en la Strivla da Gaza usché ditg che betg tut ils ostagis sajan libers.
  • L'armada israeliana annunzia tenor atgnas indicaziuns da sa retrair or dal sid da la Strivla da Gaza. Sulettamain ina brigada da l'armada israeliana duai restar en la regiun enturn Chan Yunis. Sche quai saja ina mesira per in'offensiva en il futur a Rafah u in pass enavos da l'armada israeliana, na saja betg cler scriva SRF.
  • En ina resoluziun ha il Cussegl da segirtad da l'ONU aveva pretendì avant duas emnas ina pausa dals cumbats. Ed er il president dals Stadis Unids Joe Biden aveva crititgà l'Israel pli fitg suenter l'attatga israeliana sin in convoi d'agid da l'organisaziun World Central Kitchen a Gaza. Dus collavuraturs ed ina collavuratura da l'organisaziun d'agid èn vegnidas mazzadas en pliras attatgas cun rachetas e dronas. Tenor l'ONU ed organisaziuns d'agid preschentas en la Strivla da Gaza è la situaziun umanitara «catastrofala».
Deir Al Balah
Legenda: Persunas inspecteschan las ruinas d'ina chasa destruida ils 4 d'avrigl suenter in bumbardament israelian a Deir Al Balah. Keystone

5 d'avrigl

  • Suenter il telefonat cun il president american Joe Biden ha l'Israel entant annunzià mesiras speditivas per augmentar l'agid umanitar per la Strivla da Gaza. Per l'ina vegn avert ad interim il passagi da cunfin tar Erez en il nord da Gaza. Per l'autra dastga rauba d'agid per part er vegnir furnida sur il port da la citad israeliana, Aschdod. Quai rapportan gasettas localas sa basond sin ina decisiun dal cabinet da guerra israelian.
    Tar il telefonat dad ier aveva Biden tranter auter pretendi ch'il primminister israelian, Benjamin Netanjahu, prendi mesiras umanitaras concretas en la Strivla da Gaza.

3 d'avrigl

  • La situaziun en la Strilva da Gaza saja pli e pli intolerabla. Quai ha ditg il primminister da la Gronda Britannia Rishi Sunak en in discurs cun il primminister da l'Israel Benjamin Netanjahu. Suenter l'attatga mortala sin collavuraturs d'ina organisaziun d'agid haja el appellà a la regenza israeliana e pretendì in'inquisiziun, ha ditg Sunak envers la gasetta britannica Sun.
  • L'attatga israeliana ch'ha manà a la mort da set collavuraturs d'in'organisaziun d'agid «World Central Kitchen» saja stada in grev sbagl. Quai ha ditg il schef dal stab general israelian, Herzi Halev, en ina reacziun via video. Tenor in'inquisiziun provisorica saja il sbagl capità la notg pervi d'ina identificaziun fallada. In gremi independent vegnia ad intercurir profundamain l'incident e preschentar ils resultats ils proxims dis.
  • La guerra en la Strivla da Gaza ha chaschunà donns materials da passa 16 milliardas francs. Quai stiman la Banca mundiala e las Naziuns Unidas. Il rapport da la Banca mundiala da l'ONU resguarda ils donns ch'igl ha dà tranter l'october 2023 e la fin da schaner 2024. Bunamain trais quarts dals donns pertutgan edifizis d'abitar. Ed en il temp resguardà hai dà tenor stimaziuns 26 milliuns tonnas material e ruinas. Per allontanar questas restanzas quintan ins cun onns.

2 d'avrigl

  • En la Strivla da Gaza èn mortas tschintg persunas da l'organisaziun d'agid «World Central Kitchen» tras ina probabla attatga israeliana ord l'aria sin in vehichel. L'organisaziun che collavura per furnir e reparter rauba d'agid ha confermà la mort da plirs da ses collavuraturs. Tenor medias duain quai esser – ina persuna da l'Australia, ina da la Pologna, ina da l'Irlanda, ina da la Gronda Britannia – ed in manischunz palestinais. L'armada israeliana a annunzià – d'intercurir sin il pli aut nivel ed a moda profunda, las circumstanzas da quest incap tragic.
Angriff auf World Central Kitchen
Legenda: L'auto da «World Central Kitchen» suenter l'attatga Keystone

30 da mars

  • Tar in'explosiun en il Libanon èn trais observaders da l'ONU e lur translatader libanais vegnids blessads. Sco quai che la missiun Unifil communitgescha, saja la gruppa patrugliada per lung la lingia blaua – il cunfin dal Libanon cun l'Israel. La Unifil sezza haja instradà inquisiziuns. Medias libanaisas avevan rapportà dad attatgas cun dronas sin la missiun da l'ONU, e ch'i saja stà in'attatga da l'Israel. L'armada israeliana percunter renviescha las renfatschas. Dapi l'attatga da la Hamas sin l'Israel l'october passà datti adina puspè confruntaziuns per lung da quest cunfin.

22 da mars

  • En vista a la situaziun desolata da la populaziun civila en la Strivla da Gaza pretendan ils stadis commember da l’UE ch’i dettia immediatamain ina pausa da cumbat. Quai ha ditg il president dal cussegl da l’UE, Charles Michel suenter discurs cun ils schefs da stadi e da regenza a Brüssel. En pli pretenda l’UE che l’Israel desistia d’ina offensiva a Rafah. En la citad al cunfin cun l’Egipta vivan actualmain 1,5 milliuns umans, per gronda part Palestinais ch’èn fugids d’autras zonas da cumbat.

20 da mars

  • Il primminister israelian Benjamin Netanjahu fa frunt al squitsch dals Stadis Unids da l'America. El insista sin l'offensiva per terra en la citad da Rafah en il sid da la Strivla da Gaza. Tenor Netanjahu na dettia nagin'autra schliaziun per eliminar l'organisaziun radical-islama Hamas. Ils Stadis Unids da l'America vulan preschentar a l'Israel alternativas tar in'offensiva per terra. Per quest intent han els envidà ina delegaziun israeliana a Washington.
  • La Strivla da Gaza ha survegnì passa 2'000 tonnas victualias. Quai tenor il ministeri da l'extriur britannic. Ils pachets da victualias per passa 270 milli persunas sajan vegnids sur la Jordania en la Strivla da Gaza. Las Naziuns Unidas vegnian ussa a distruir els.

19 da mars

  • L'armada israeliana ha tenor indicaziuns dals Stadis Unids mazzà il numer trais da l'organisaziun da terror Hamas. Marwan Issa saja gia vegnì mazzà l'emna passada tar ina operaziun militara da l'Israel. Quai ha ditg il cussegliader per la segirezza naziunala dals Stadis Unids. Quai però senza far indicaziuns danunder che las infurmaziuns dals Stadis Unids derivan. Avant in'emna aveva il pledader da l'armada israeliana anc ditg, che Issa saja probabel vegnì mazzà tar in'attatga ord l'aria.

14 da mars

  • L'Israel duai s'engaschar pli fitg per che la situaziun umanitara en la Strivla da Gaza sa megliureschia. Quai pretendan tant ils Stadis Unids da l'America, sco era l'Uniun Europeica. L'Israel duai avrir ulteriurs cufins per ch'ins possia transportar dapli rauba d'agid en la regiun, pretenda l'UE. Il miisteri da l'exteriur american accentuescha entant – che la protecziun da las persunas civilas en la Strivla da Gaza haja emprima prioritad. La via la pli effectiva per quai saja però ina pausa da cumbat.

13 da mars

  • La Germania gida la populaziun en la Strivla da Gaza cun rauba d'agid or da l'aria. Il minister da defensiun tudestg – Boris Pistorius – ha dà glisch verda, uschia che l'aviatica tudestga po bittar giu rauba che vegn duvrada urgentamain. Cun quai sa paticipescha la Germania a la punt aviatica per Gaza iniziada da la Jordania. Tranter auter sa participeschan era la Frantscha ed ils Stadis Unids da l'America a l'acziun d'agid.
  • Las Naziuns Unidas han per l'emprima giada dapi trais emnas puspé nizzgià la ruta terrestra per ina furniziun d'agid en la Strivla da Gaza. In convoi dal program alimenta mundial saja arrivà en il nord da la Strivla da Gaza perlung dal cunfin, quai conferma il militar israelian. Er il Maroc ha annunzià ina furniziun da 40 tonnas mangiativas per via terrestra. Las ultimas emnas veva l'Israel bloccà la via terrestra per furniziuns d'agid. Perquai era il pajas vegnì sut pressiun internaziunala. Entant ch'i manca vinavant mangiativas en la Strivla da Gaza proveda la communitad internaziunala il territori sur l'aria u la mar.

12 da mars

  • L'aviatica militara da l'Israel ha tenor atgnas indicaziuns danovamain attatgà posiziuns da la milissa pro-iranaisa Hisbollah en il Libanon. La finamira saja stà duas posiziuns en il nord-ost dal pajais, communitgescha il militar israelian. Quellas tutgian tar las forzas aviaticas da la milissa ch'haja planisà ed attatgà pliras miras en l'Israel. Las attatgas da l'armada israeliana sajan ina recumpensa per l'attatgas ord l'aria da la Hisbollah dals ultims dis. Il Libanon ha medemamain annunzià attatgas israelianas. Latiers haja dà blessads.

9 da mars

  • La presidenta dal comité internaziunal da la Crusch Cotschna è oz s'exprimida davart la guerra en la Strivla dal Gaza. Questa guerra destrueschia mintga sentiment dad umanitad cuminaivla, ha ditg Mirjana Spoljaric. La situaziun umanitara vegnia ura per ura mendra. I na dettia nagin lieu segir nua fugir. Perquai ha Spoljaric repetì a pretender la fin dals cumbats, da relaschar tut ils ostagis e dad avair access a praschuniers palestinais.
  • Ils Stadis Unids vulan construir in port temporar per rauba d'agid a la costa da la Strivla da Gaza. Da planisar e construir quest port duria pliras emnas – ha communitgà il ministeri da defensiun a Washington. Planisà saja da trametter 1'000 schuldads per construir e mantegnair il port. La schuldada americana na vegnia dentant betg a debartgar. Or da l’aria hajan ils Stadis Unids be pudì furnir 124'000 tschaveras en la Strivla da Gaza l’emna passada.
  • La presidenta da la cumissiun da l'UE Ursula von der Leyen empermetta d'avrir in corridor d'agid maritim tranter la Cipra e la Strivla da Gaza anc questa fin d'emna.
  • Il Canada vul puspè far pajaments per l'ovra d'agid da l'ONU per fugitivs palestinais. Quai per motivs umanitars – sco la regenza ad Ottawa ha communitgà. Ella renconuschia las stentas da la UNRWA da sa confruntar cun las renfatschas da l’Israel. Concret renfatscha il pajais a l’ovra agid che plirs da ses collavuraturs hajan fatg part da l’attatga da la Hamas sin l'Israel. En consequenza han numerus stadis dal vest sistì lur pajaments per l’ovra d’agid.
  • Era la Svezia vul puspè far pajaments per l'ovra d'agid da l'ONU per fugitivs palestinais. En vista a la situaziun umanitara catastrofala veglia ella metter a disposiziun radund 17 milliuns francs per la UNRWA. Quai ha communitgà la regenza a Stockholm.

2 da mars

  • En il sid dal Libanon ha l’armada israeliana attatgà dus indrizs militars da la milissa Hisbollah che vegn sustegnida da l’Iran. Plirs terrorists sajan vegnids mazzads – ha communitgà l’armada. Tenor la Hisbollah ha l’armada israeliana attatgà in vitg en il sid dal pajais. Nagina da las indicaziuns fatgas na po vegnir verifitgada a moda independenta.
  • La Nicaragua ha purtà plant cunter la Germania al tribunal internaziunal a Den Haag: Cun sistir ils pajaments per l'ovra d'agid da l'ONU per fugitivs palestinais promovia la Germania il genocidi, scriva la regenza dal pajais central-american a la dretgira la pli auta da las Naziuns Unidas. L’Israel renfatschà a l’ovra agid UNRWA che plirs da ses collavuraturs hajan fatg part da l’attatga da la Hamas sin l'Israel. En consequenza han numerus stadis dal vest sistì lur pajaments per l’ovra d’agid, tranter auter la Germania ed ils Stadis Unids.

1 da mars

  • Suenter che tozzels da persunas èn mortas, cura che gidanters han repartì rauba d’agid en la Strivla da Gaza, ha l’Israel refusà dad esser responsabel per l'attatga sin il convoi. L’armada n’haja betg attatgà ils civilists cun intenziun – ha suttastritgà in pledader. Cura ch’il convoi cun rauba d’agid saja arrivà, haja dà in caos. Quel haja la schuldada empruvà da schliar cun culps d’avertiment. L’ambassadur palestinais tar las Naziuns Unidas renfatscha percunter a l’Israel d’avair mazzà la glieud cun intenziun. Tant l’ONU sco er ils Stadis Unids pretendan scleriment en chaussa. Venderdi s’occupescha er il Cussegl da segirezza da l’ONU cun il cas.

29 da favrer

  • En la Strivla da Gaza hai dà ina panica da massa enturn camiuns ch'èn arrivads cun rauba d'agid. L'armada israeliana discurra da morts e blessads tras il caos e perquai che camiuns sajan ids sur persunas per terra. Var 10 persunas sajan vegnidas tutgadas da sajets, da schuldada israeliana. La Hamas renfatscha a l'Israel d'avair attatgà cun intenziun la fulla da glieud en la citad da Gaza. Ils Palestinais annunzian passa 100 morts. Omadus rapports na sa laschan betg verifitgar a moda independenta.
  • L'organisaziun d'agid «Medis senza cunfins» avertescha d'in collaps dals fatgs da sanadad en la Strivla dal Gaza en vista a la situaziun umanitara. La glieud en la regiun na possia strusch pli vegnir provedida cun il pli necessari. I manchia mangiativas, da baiver e provediment medicinal, hai num en in messadi da video. Er las Naziuns Unidas tschertgan pussaivladas da furnir rauba d'agid a la glieud en la Strivla da Gaza. Latiers na sclaudan ellas betg in provediment ord l'aria, uschia ha ditg in pledader da las Naziuns Unidas. En il cas ideal veglian ins transportar la rauba sin via – il transport sur l'aria saja difficil.

28 da favrer

  • En la Strivla da Gaza èn in quart da la populaziun pertutgads d'ina smanatscha da fomaz. 576 milliuns persunas dovrian urgentamain mangiativas per pudair surviver, quai communitgeschan las Naziuns unidas. Sch'i na vegnia betg reagì spertamain, saja in tal scenari prest betg evitabel. En il nord da la Strivla da Gaza saja plinavant in da sis uffants sut dus onns actualmain sut-nutrì, hai num davart da l'ONU.

27 da favrer

  • Il favrer hai dà damain sustegn per l'Ovra d'aigd da l'ONU als palestinais UNWRA. Cumpareglià cun il schaner sajan en media be arrivads mez usché blers camiuns cun rauba d'aigd en la Strivla da Gaza. Quai scriva il schef da l'ovra d'agid da l'ONU, Philippe Lazzarini, via la plattafurma X. Latiers avessan las duas milliuns persunas en la Strivla da Gaza duvrà dapli e betg damain sustegn.
  • Il president american, Joe Biden, è s'exprimì davart ina pausa da cumbat pussaivla. Ses cussegliader da segirezza haja ditg ch'ina tala pausa na saja betg pli lunsch davent. El speria ch'i saja usché lunsch il gliendesdi.

23 da favrer

  • L'ovra d'agid da l'ONU per fugitivs palestinais na possia bainprest betg pli ademplir sia incumbensa. Quai scriva Philippe Lazzarini, il schef da l’UNRWA, en ina brev averta al president da la radunanza plenara da l’ONU. El renfatscha a l’Israel dad impedir la lavur da l’ovra d’agid. Da la radunanza plenara pretenda Lazzarini ch’ella rinforzia il mandat da l'UNRWA e ch’ella garanteschia er sia finanziaziun. L’Israel renfatschà a l’ovra agid che plirs da ses collavuraturs hajan fatg part da l’attatga da la Hamas sin l'Israel. En consequenza han numerus stadis dal vest sistì lur pajaments per l’ovra d’agid.

22 da favrer

  • Tranter l'Israel e la Hamas pudessi tenor il minister isrelian Benny Gantz dar ina nova cunvegna per laschar liber ils ostagis. Gantz discurra dad indizis empermettents. Detagls concrets n'ha el però betg numnà. Sch'i na dettia nagina cunvegna vegnia l'Israel er a cumbatter vinavant durant il mais da gigina muslim Ramadan. L'Egipta, il Catar ed ils Stadis Unids sa stentan il mument per ina pausa da cumbat pli lunga en la guerra da Gaza. En il rom dad ina cunvegna duain ils ostagis che vegnan anc adina tegnids a ferm en la Strivla da Gaza vegnir barattads encunter praschuniers palestinais.

21 da favrer

  • Il Cussegl federal vul scumandar l'organisaziun da palestinais Hamas per 5 onns. El ha perquai tramess en consultaziun in sboz da lescha correspundenta. Pertutgadas dal scumond sajan er organisaziuns parentadas cun la Hamas.

    Il Cussegl federal discurra dad in effect preventiv e repressiv. Uschia duai vegnir sminuì la ristga che la Hamas ed organisaziuns parentadas nizzegian la Svizra sco refugi. Er la smanatscha terroristica en Svizra duai uschia vegnir reducida. Acziuns che sustegnan la Hamas pon vegnir chastiadas cun fin 10 onns praschun persunas ch'han ina influenza decisiva sin l'organisaziun cun fin 20 onns.

20 da favrer

  • En consequenza da la guerra en la Strivla da Gaza pateschan blers uffants fom. Sco l'organisaziun mundiala da la sanadad WHO ha constatà cun far retschertgas en la regiun saja mintga sisavel uffant acutamain sut-nutrì. Era dunnas en speranza e mammas che tezzan lur uffant endirian fom. La WHO ha gia rimnà las infurmaziuns il schaner, quinta dentant che la situaziun è vegnida anc pira dapi lura.
  • Ina resoluziun per cuntanscher uschè spert sco pussaivel ina pausa da cumbat transitorica en la Strivla Gaza preschentan ils Stadis Unids en il Cussegl da segirezza da l'ONU. La resoluziun metta en dumonda ina offensiva terrestra pli gronda a Rafah sco l'Israel vul far. Quai rapporta l'agentura da novitads Reuters, sin basa dal sboz da la resoluziun. Sch'il Cussegl da segirezza vuscha sur da quella resoluziun è anc nuncler. Ella fa concurrenza ad ina resoluziun da l'Algeria che pretenda ina pausa da cumbat umanitara immediata, en la guerra tranter l'Israel e la Hamas.
  • En la Mar Cotschna hai danovamain dà in incident cun ina nav da vitgira. Quai ha communitgà la marina britannica. La nav da vitgira haja annunzià in’explosiun, cura ch’ella saja stada sin via datiers da la costa dal Jemen. La nav saja vegnida donnegiada, l’equipa saja en segirtad. Anc na saja betg cler, sch’i sa tractia dad in’attatga dals rebels da Huthi.
Suezkanal
Legenda: Nav en il chanal da Suez che colliescha la Mar Cotschna cun la Mar Mediterrana. Keystone
  • Dapi l’entschatta da la guerra en la Strivla da Gaza han ils rebels, che vegnan sustegnids da l’Iran, adina puspè attatgà bastiments en la Mar Cotschna. Perquai han plirs stadis lantschà ina missiun da protecziun internaziunala. Ed ils Stadis Unids han lantschà cunterattatgas sin las milissas en la citad da Sanaa en il Jemen.
  • Er ils ministers da l'extern da l'UE han oz decidì ch'ellas vulan lantschar ina missiun da protecziun da las navs en la mar cotschna. Navs da guerra europeicas duain proteger navs da commerzi en la Mar Cotschna.

17 da favrer

  • Il tribunal internaziunal a Den Haag ha refusà ina dumonda d’urgenza da l’Africa dal Sid. Quella aveva pretendì d’examinar l’offensiva militara che l’Israel ha planisà sin la citad da Rafah. Gia il schaner haja la dretgira pretendì da l’Israel d'impedir in genocidi en la Strivla da Gaza – e quai valia uschia era per la citad da cunfin Rafah. Perquai na dovria naginas mesiras supplementaras, ha argumentà il tribunal internaziunal. L’Africa dal Sid renfatscha a l’Israel da violar dretg vertent. L’Israel refusescha las renfatschas.
  • Il schef svizzer da l'ovra d'agid da l'ONU per fugitivs palestinais UNRWA appellescha a la Svizra dad esser solidarica. Sch’i na dettia nagins daners, na possia l’ovra d’agid betg pli far sia lavur a partir da l’avrigl. Quai ha ditg Philippe Lazzarini en l’intervista cun las gasettas da Tamedia. Betg mo l’agid umanitar per la populaziun basegnusa en la Strivla da Gaza, mabain era quel en la Cisjordania, la Siria ed il Libanon dependian dals pajaments. L’Israel renfatscha a l’UNRWA che plirs collavuraturs hajan fatg part da l’attatga da la Hamas sin l'Israel ils 7 d'october. En consequenza han numerus stadis dal vest sistì lur pajaments per l’ovra d’agid, tranter auter era la Svizra. I va per 20 milliuns francs.
  • L'Egipta na planisescha betg da construir in champ per persunas che fugian da la Strivla da Gaza, ha communitgà la regenza egipziana. Pliras medias sin l'entir mund avevan rapportà che l'Egipta construeschia datiers dal cunfin cun la Strivla da Gaza in champ da recepziun che saja circumdà da mirs auts. L'Egipta veglia uschia retegnair ina eventuala fulla da fugitivs palestinais. La regenza ha refusà quests rapports da medias, ins haja cumenzà a construir ina zona neutrala gia ditg avant il cumenzament da l'acziun militara israeliana en la Strivla da Gaza.

16 da favrer

  • Il president american Joe Biden ha danovamain avertì il primminister israelian Benjamin Netanjahu d’ina operaziun militara en la citad Rafah al cunfin cun l’Egipta. Quai ha communitgà la Chas’alva a Washington. Al telefon haja Biden fatg attent Netanjahu che l’Israel na possia betg cumenzar cun in’acziun militara a Rafah senza in plan per proteger la populaziun civila en il sid da la Strivla da Gaza. Il medem mument haja Biden er sincerà ch’el vegnia vinavant a s’engaschar per che tut ils ostagis israelians vegnian deliberads. La vice-presidenta americana Kamala Harris s’inscuntria oz cun il president israelian Isaac Herzog a la conferenza da segirezza a Minca – hai num vinavant.

15 da favrer

  • Persunas palestinaisas en ils Stadis Unids da l'America na ston betg avair tema da vegnir expulsads. Il president american, Joe Biden, ha signà in decret che blochescha l'expulsiun da palestinais e palestinaisas per ils proxims 18 mais. Il motiv sajan las cundiziuns umanitaras che vegnan adina pli nauschas, scriva l'uffizi presidial. Pertutgads da quest decret èn radund 6'000 persunas.

 14 da favrer

  • Tar discurs per ina pausa da cumbat en la Strivla da Gaza n’han ins betg chattà in cumpromiss. Sco che la New York Times scriva, sa basond sin in funcziunari da l'Egipta, vegnian ils discurs prolungads per trais dis. Represchentants dals Stadis Unids da l'America, da l'Israel, Katar e da l'Egipta contraheschan sper ina pausa da cumbat era per relaschar ils ostagis da la Hamas.

12 da favrer

  • L’armada israeliana ha – tenor atgnas indicaziuns – attatgà pliras miras datiers da la citad Rafah en il sid da la Strivla da Gaza. Quai ha communitgà l’armada sin Telegram. En pli saja gartegià da deliberar dus dals ostagis che sajan vegnids rapinads da la Hamas ils 7 d’october. Tenor indicaziuns da l’autoritad da sanadad palestinaisa sajan almain 37 persunas vegnidas mazzadas tar las attatgas. Naginas da las indicaziuns fatgas na pon vegnir verifitgadas a moda independenta.
  • En vista a l’offensiva militara planisada a Rafah pretenda il president american Joe Biden da l’Israel in concept da protecziun per la populaziun civila. Quai a communitgà la Chas’alva a Washington. Tar in telefonat cun il primminister israelian Benjamin Netanjahu haja il president suttastritgà ch’i dovria in plan credibel, per garantir la segirtad dals umans en la regiun. La gronda part dals Palestinais è fugida da la violenza en la Strivla da Gaza en la citad Rafah che sa chatta al cunfin cun l’Egipta.

11 da favrer

  • En la Strivla da Gaza ha l’armada israeliana para chattà in tunnel da la Hamas sut la sedia principala da l'ovra d'agid da l'ONU per fugitivs palestinais UNRWA. L'infrastructura electrica dal tunnel saja colliada cun la sedia principala. Quai inditgeschia che la sedia haja provedì il tunnel cun forza electrica, pretenda l'armada israeliana. L’organisaziun d’agid pretenda ch'ella n'haja gì nagina enconuschientscha d'indrizs sutterrans. I dovria in’inquisiziun independenta. Dacurt ha l’Israel renfatschà a l’UNRWA che plirs collavuraturs hajan fatg part da l’attatga da la Hamas sin l'Israel ils 7 d'october. En consequenza han numerus stadis dal vest sistì lur pajaments per l’ovra d’agid.
  • En pliras citads israelianas han millis da persunas demonstrà per ils ostagis che sa chattan vinavant en ils mauns da la milissa radical-islama. Confamigliars dals ostagis renfatschan al primminister Benjamin Netanjahu ch’el torpedeschia las tractativas internaziunalas cun la Hamas davart ina pausa da cumbat ed in barat d’ostagis israelians cun praschuniers palestinais. Actualmain sa chattan anc passa 130 persunas en ils mauns da la Hamas.
  • En la guerra en la Strivla da Gaza ha la Hamas smanatschà d'interrumper las tractativas per laschar liber ostagis. Sche l'Israel attatgeschia propi la citad da Rafah, sco quai ch'il primminister israelian Benjamin Netanjahu ha annunzià, lura vegnian ins a chalar da contrahar.

10 da favrer

  • L’Israel vul para extender la guerra sin il sid da la Strivla da Gaza. Quai cun in’attatga gronda sin la citad da Rafah che saja l’ultima bastiun da la Hamas – hai num da vart israeliana. Il primminister Benjamin Netanjahu ha cumandà a l’armada da preparar in’offensiva che duaja era cumpigliar in plan d’evacuar persunas civilas or da la citad al cunfin cun l’Egipta. La cuminanza internaziunala crititgescha ferm ils plans da l’Israel. Ina tala attatga augmentass il squitsch sin l’Egipta d’avrir ils cunfins, ma er il risico che cumbattants palestinais attatgassan l’Israel nà da l’Egipta.
  • Las Naziuns Unidas ed organisaziuns umanitaras crititgeschan l'Israel: Tenor ellas impedeschia l'Israel furniziuns cun rauba d'agid, uschia ch'ins na possia betg gidar la populaziun en pitgira en la Strivla da Gaza. Enfin ussa haja l'Israel impedì 39 da total 76 convois en la Strivla dal nord, rapporta il biro per agid d'urgenza da las Naziuns Unidas.

8 da favrer

  • Las stentas per ina pausa da cumbat en la Strivla da Gaza e la liberaziun dad ostagis israelians han per il mument fatg naufragi. Il primminister israelian Benjamin Netanjahu ha refusà ina proposta da la Hamas per franar ils cumbats. Be ina victoria cumpletta vegnia a lubir a l'Israel da puspè refar la segirtad. Ordavant aveva la Hamas respundì sin ina proposta internaziunala d'intermediaziun. Per ch'ella laschia liber ulteriurs ostagis israelians stoppia l'Israel laschar liber passa 1'500 praschuniers palestinais.

2 da favrer

  • Dapi l'entschatta da la guerra en la Strivla da Gaza l'october sajan probabel 17'000 uffants da viadi sulets u sajan vegnids separads da lur famiglias. Quai ha il pledader da l'Unicef, Jonathan Crickx, ditg envers l'agentura da novitads Reuters. Prest tut ils uffants en la regiun dovrian agid psicologic perquai ch'els hajan tema, na possian betg pli durmir u vegnian en panica tar bumbardaments.
  • Entant ha l'Israel annunzià da betg vulair extender la guerra cunter la Hamas fin a Rafah. Là sa chattan passa in milliuns persunas ch'èn fugidas da las attatgas israelianas.
  • Ils Stadis Unids han ordinà sancziuns cunter quatter colonists israelians en la Cisjordania. Quai communitgescha il ministeri da finanzas american. Las 4 persunas sajan sa participadas ad acts da violenza, nua che pliras persunas civilas palestinaisas sajan vegnidas mazzadas, uschia la renfatscha. Tras las sancziuns vegnan tranter auter scheladas en facultads da las persunas en ils Stadis Unids e burgais americans na dastgan betg pli far fatschentas cun quellas persunas. Gia il december avevan ils Stadis Unids relaschà restricziuns d'entrada en il pajais, tranter auter cunter colonists extremists da l'Israel.

RTR novitads 06:00

Artitgels legids il pli savens