Siglir tar il cuntegn
cuntegn

Svizra Cunvegna da basa n'ha anc betg sustegn cumplain da l’economia

Las duas grondas organisaziuns da l'economia - l'Uniun svizra d'artisanadi e mastergn ed Economiesuisse – han prendì posiziun tar la cunvegna da basa tranter la Svizra e l’UE. Lur facit: La cunvegna è impurtanta, na duai però betg vegnir suttascritta per tut pretsch.

Chasa federala e bandieras da l'UE
Legenda: Enfin il matg vul il Cussegl federal decider en causa cunvegna da basa tranter la Svizra e l'UE. Collascha Adrian Camartin, RTR

Cun grond interess han ins spetga oz ch'Economiesuisse prenda posiziun davart la cunvegna da basa tranter la Svizra e l'UE. La fin finala furman ils 28 pajais commembers il pli impurtant partenari da commerzi per las interpresas indigenas.

Per Monika Rühl, la directura da la federaziun tetgala da l'economia svizra, è perquai era cler ch'i dovra ina cunvegna. «Nus vulain segirar l’access al martgà. Nus vulain era pudair sviluppar vinavant ils contracts e las interpresas dovran segirtad giuridica. Cun ina tala cunvegna da basa pudain nus stgaffir questa segirtad giuridica.»

Bigler: «Quai ch’è oz sin maisa na tanscha anc betg.»

Pli critic hai tunà ier tar l'Uniun svizra d'artisanadi e mastergn. Il directur da l'uniun, il cusseglier naziunal liberal-democrat Hans-Ulrich Bigler. «Nus essan da l'avis ch’i dovra ina cunvegna da basa. La dumonda è tgenina cunvegna. Quai ch’è oz sin maisa na basta anc betg. I sto vegnir negozià vinavant.»

El crititgescha cunzunt che la cunvegna pretenda da la Svizra da surprender a moda dinamica dretg da l'UE. Plinavant na saja era betg dal tut cler tge influenza che la cunvegna da basa vegn ad avair sin la protecziun da las pajas svizras. Qua dovri anc cleras respostas avant ch'ins possia dir gea ni na a la cunvegna da basa, di Bigler. «En sasez stuain nus far ina ponderaziun dals interess, tge custa a nus la perdita da la suveranitad e tge custi sche l’access a l’Europa vegn restrenschì.»

Rühl: «Cunvegnas valan 20 - 30 milliardas francs»

Gist quella calculaziun hajan els empruvà da far, di Monika Rühl. «La valita da las cunvegnas bilateralas e da la cunvegna da basa è tranter 20 e 30 milliardas francs, e quai per onn.»

Nagins dretgs politics per burgais da l'UE

Malgrà quella summa sajan era els da l'avis ch'i dovri en intgins puncts da la cunvegna anc dapli infurmaziuns dal Cussegl federal. Uschia per exempel tar la dumonda tge consequenzas che quella haja pertutgant ils dretgs da burgais da l'UE en Svizra, l'uschenumnada directiva davart ils burgais da l'Uniun europeica. Quella na vegn bain betg menziunada en la cunvegna da basa.

Els veglian dentant savair dal Cussegl federal tge parts che la Svizra stuess eventualmain surprender. «Sche insumma fissan mo pertutgadas las parts che hajan da far cun l’access al martgà e betg ils dretgs politics dal burgais da l’UE.»

Scleriment vul Economiesuisse era davart las dumondas sche l'UE pudess restrenscher il dretg da subvenziuns svizzer, in punct encunter il qual ils chantuns sa dostan, e tge che pudess schabegiar cun il sistem dal partenadi social ed ils contracts da lavur collectivs. Ils proxims dis ed emnas dovria discussiuns, di Monika Rühl. Anc saja quai ina lunga via enfin tar ina decisiun.

Cussegl federal decida il matg

Era sch'il resultat da quellas discussiuns è anc avert, cler è l'urari. Il matg vul il Cussegl federal savair sch'il sustegn è grond avunda per suttascriver la cunvegna da basa. Quai cunzunt era en vista ad ina votaziun a l'urna ch'è tant sco segira.

RR actualitad 17:00