Il taus inscuntr'ins mo ordvart darar en la natira. Per l'ina è el fitg sensibel envers disturbis d'umans e fitg spualitg, per l'autra è sia populaziun sa reducida extremamain ils ultims tschientaners. Il taus è sin la glista cotschna e vala sco fitg periclità.
Ma la periclitaziun na vegn betg dals inimis dal taus sco la vulp u il luf-tscherver mabain la perdita dal spazi da viver adattà ed il disturbi tras l'uman.
Il guaud, e cun quai il spazi da viver dals taus, stat sut squitsch. Adina dapli persunas dovran il guaud sco zona da recreaziun e sport, in problem èn er mountainbikers che van savens ordaifer las vias marcadas.
Il cumbat d'amur
Ils taus fan pretensiuns fitg autas a lur spazi da viver. Quai è er il motiv, che las populaziuns sa sminueschan dapi decennis a moda clera en tut l'Europa centrala. Cun quai ves'ins era il cumbat da curtegiament impressiunant adina pli da rar.
Ma a Karl Andersag da Tarasp è quai gartegià, el ha filmà in cumbat tranter dus cots selvadis durant il temp da chalira ch'è adina durant la primavaira.
Ins po dir che quest'opportunitad da vesair uschè ina scena è quasi in da sis en il lotto per in filmader da natira.
Dachasa en il guaud
Ils taus vivan en il guaud e quai en tut l'Europa. Dals guauds da la Scozia sur l'Europa dal nord fin en l'ost da la Sibiria centrala. En Svizra chatt'ins ils taus en il Grischun, la Svizra centrala, tranter il Lai da Thun e il Lai dals Quatter Chantuns e en la Giura vadaisa. Ma da tut la populaziun svizra viva la mesadad en il chantun Grischun.
Ils tauns
-
Bild 1 von 5. Cot selvadi cun cua muntada. Bildquelle: RTR.
-
Bild 2 von 5. In cot selvadi . Bildquelle: RTR.
-
Bild 3 von 5. In cot selvadi. Bildquelle: Keystone.
-
Bild 4 von 5. Ina giaglina selvadia cun il plimadi en colurs da camuflar. Bildquelle: Keystone.
-
Bild 5 von 5. Ina giaglina selvadia. Bildquelle: Keystone.
Ils mastgels han ina cua en furma da ventagl, plimatschs grischs cun pèz verd stgir e tuns brins sin las alas. Las femnas èn pli pitschnas, han colur da camufladi cun culiez cotschnent. Ils taus paisan tranter 1,5 e 4 kilograms.
Per avair dapli detagls e per savair, nua ch'ils taus vivan dapertut la Svizra pon ins visitar la pagina da la «Vogelwarte Sempach».
Ed a la fin finala, datti er autras interpretaziuns cun cots selvadis ch'han gia chattà in palc tar RTR: