Dapi la notg sin glindesdi hai dà tenor l'Institut per la perscrutaziun da naiv e lavinas (SLF) enfin 60 cm naiv sin las muntognas grischunas. Questa naiv procura per in privel da lavinas sin stgalim 4 da 5 – vul dir in privel grond. Betg mo las grondas massas naiv èn la raschun per il privel grond. Mabain era la vetta da naiv veglia. Tras las temperaturas fraidas e la pauca precipitaziun da l'ultim temp è la naiv veglia sa transfurmada e n'è betg pli ferma avunda per tegnair ensemen tut la naiv nova.
Impurtant è da s'infurmar sur dal privel da lavinas, sch'ins vul ir en la naiv.
La situaziun resta per ils proxims dis tendida. Surtut en il nord dal chantun ed en las alps glarunaisas. En il sid pudess la situaziun sa calmar pli svelt, perquai ch'ins quinta cun pli pauca naiv. Blera naiv fiss però era in avantatg. Sch'i dat vinavant blera naiv, pudess quella sutterrar la naiv veglia ch'è instabila e qua tras sa calmass era il privel da lavinas. Quai però pir en in pèr dis.
Situaziun critica surtut en il Vallais
La situaziun è però tendida en l'entir artg alpin. En il Valleis èn era il mardi vegnidas anoragiu pliras lavinas. Pliras valladas vallesanas èn isoladas e 10'000s turistas ed indigens èn bloccads. La polizia vallesana recumonda a la populaziun da restar a chasa – surtut sin ils auts en il Vallais. Il mardi regeva il mardi sin ils auts il privel da lavinas il pli grond – stgalim 5. Sin mardi saira è il privel vegnì valità sco grond - staglim 4.
Facturs ch'influenzeschan ina lavina
Per ch’i possia insumma dar ina lavina èn differentas chaussas responsablas. I dependa da l’aura, vul dir quanta naiv u plievgia ch’i dat u quant fitg ch’i sufla. Vinavant dependi era da la temperatura, da la cuverta da naiv e dal territori. Na betg sco ultim è era l’uman in factur impurtant.
Tut tenor la cumbinaziun da quels facturs è il privel da lavinas pli grond u pli pitschen. Uschia èsi da quintar cun privel da lavinas, cura ch’igl ha dà bler naiv ed i sufla. Spert crescha il privel da lavinas sch’i vegn aifer curt temp bler pli chaud. Lura èsi era uschia che pli taissa che la spunda è e pli privlus ch’igl è.
Or da l'archiv: