Fin la fin da l'onn 2025 ha Simon Derungs archivà ed administrà l'Archiv cultural Lumnezia ensemen cun Gian Carlo Albin che fa er en l'avegnir la lavur d'archivar. Per segirar la successiun da l'archivar e gestiunari haja el giavischà da la Fundaziun da cultura Lumnezia sco purtadra da l'archiv cultural, d’ir a la tschertga d’in successur, di Simon Derungs envers la FMR.
«Casualmain sun jau vegnì en discurs cun Marcus Cavegn a chaschun d’ina occurrenza. Jau al hai dumandà sch'el avess interess da surpigliar in di l'Archiv cultural Lumnezia. Els sajan spert vegnids en discussiun davart temas che hajan da far cun l'archiv cultural. «En mintga cas è Marcus Cavegn stà fitg interessà da mia dumonda da collavurar. E quai faschain nus ussa dapi il prim da schaner 2026. Actualmain e per ils proxims onns essan nus co-manaders.»
Suenter la fusiun è naschida l'idea
«Jau sun uss en il 77avel onn da naschientscha», di Simon Derungs. «Igl è uras da ponderar vi d'ina successiun.» Entaifer quest mez onn ch'els lavuran ensemen haja el pudì sa persvader che Marcus Cavegn saja la persuna predestinada per manar en in bun futur l'Archiv cultural Lumnezia. Marcus Cavegn sez di ch'el saja stà chanzlist communal a Vella e cunquai er archivar da vischnanca. «Entaifer la fusiun a la vischnanca Lumnezia l'onn 2013 hai jau era gì l’incumbensa da fusiunar ils vegls archivs communals. Durant quest proceder èsi sa mussà che nus n'avevan betg plaz per tut ils fatgs publics da las otg anteriuras vischnancas.» Ed uschia è l'idea d'in archiv cultural naschida e lura vegnida realisada pass per pass.
Relaschs da famiglias
En l'archiv cultural Lumnezia ch'è domicilià ad Uors en l'anteriura chasa da scola èn deponids relaschs da famiglias, cudeschs, fotografias, unifurmas, tschupels e medaglias, ina biblioteca ed auters purtaders da datas. Simon Derungs raquinta dals relaschs da famiglias che tutgan als stgazis ils pli prezius da l'archiv cultural. «Per mai èn las entradas dals relaschs da pliras famiglias lumnezianas adina stadas puncts culminants.» Las actas dals relaschs tanschan per part enavos fin l'onn 1602. Ils relaschs famigliars sajan ils pli impurtants, ma er ils documents ils pli sensibels da l'archiv, di Simon Derungs.
Digitalisar è l'avegnir
Marcus Cavegn di che l'Archiv cultural Lumnezia haja gia cumenzà e cuntinueschia cun la digitalisaziun. «D’accelerar la digitalisaziun vegn ad esser ina da nossas incumbensas principalas dals proxims onns. Per digitalisar a moda effizienta duvrassan nus dentant in sistem digital communabel da plirs archivs, u schizunt dals archivs culturals da l'entir chantun Grischun.»