Il project da «Viaspras romontschas» creescha punts. Per l'ina ina punt tranter duas valladas, ma per l'autra er ina punt tranter tradiziun e moderna.
Ir a viaspras – ina tradiziun che vegn pli e pli rara
Ir a viaspras, quai è ir en baselgia e far oraziun cun chantar. I sa tracta d'ina da las pli veglias furmas d'oraziun da la saira en la liturgia cristiana. En Surselva vegn quella tradiziun oz anc vivida en las claustras a Glion e Mustér. En ils vitgs betg pli. Las melodias dals imnis e dals psalms èn quasi svanidas. Per blers chantadurs e bleras chantaduras dals chors da Suraua e Surrein è questa tradiziun plitost nunenconuschenta. Tuttina datti ina tscherta memoria musicala.
Jau na crai betg che quai è ester.
Andrea Schmed exercitescha cun e dirigia ils dus chors. Pir cun chantar sentia ella ch'ils chantadurs e las chantaduras hajan tuttina anc en memoria tschertas melodias veglias, forsa gnanc sapientiv.
La nova cumposiziun «Viaspras romontschas» suonda per part a la convenziun. Per exempel cun sia furma. Ella cumenza cun in introitus, antifonas enrameschan psalms ed igl ha er chanzuns en quatter vuschs. Tenor la convenziun accumpogna er l'orgla. Puncto instrumentaziun è il cumponist Flavio Bundi però ì er ina nova via.
Saxofon dat nova colur
L'ovra cumbinescha melodias tradiziunalas cun elements moderns. Ina nova colur vegn tras il saxofon, in instrument che vegn sunà dal musicist da professiun Clau Maissen. El n'ha survegnì quasi naginas notas ed improvisescha tut.
Dialog tranter vegl e modern
Per Flavio Bundi èn viaspras in exempel d'in dialog cultural. Quellas tractian in dialog. Per l'ina tranter il primchantadur ed il pievel, ma er tranter las dunnas ed ils umens che chantan alternond.
Jau sun da l'idea che viaspras è insatge fitg actual. La finala vai per dialog. Ellas èn contemplativas e gidan da vegnir a ruaus.
Quest dialog mussa il chor er cun midar sia posiziun durant il concert. Uschia n'è il gieu da dumonda e resposta betg be visibel mabain anc pli udibel.
L'entschatta tuni tradiziunal – la fin modern
L'ovra «Viaspras romontschas» gioga cun la convenziun. L'entschatta è il tun tradiziunal pli preschent. En il decurs da l'ovra sa cristallisescha in tun pli e pli nov e modern. Betg be entras il saxofon, mabain er entras las armonias sco talas s'avra il sound e vegn pli contemporan. En l'ultima chanzun, titulada «Ave Maria», sa mussa quest svilup a moda exemplarica. Quella ha ina melodia che va en l'ureglia e tuns che sgaran – la noda chasa da Bundi.
Savens vegni ditg che viaspras è insatge da pli da baud. Quai è per mai pauschalisà, banal e memia simpel. Sch'insatgi vegn a concert e va a chasa cun dir: «Quai m'ha fatg bain» lura sun jau happy. Dapli na dovri betg.