I dat dumengias da votaziun, nua ch'il resultat è secundar – perquai che la decisiun effectiva è gia daditg crudada. Tgi che gudogna la suveranitad d'interpretar il process politic ed er d'influenzar la debatta publica ha a la fin dapli pussanza che quels che gudognan u perdan ina votaziun.
Sch'ina iniziativa da la politica da medias vegn refusada, pudess ins pensar che la debatta saja terminada. Ma il cuntrari è il cas: La decisiun a l'urna cuntegna savens in mecanissem invisibel, ma bler pli efficazi. Pertge che l'effect politic sa mussa darar il di da la votaziun.
El nascha avant – cun metter il rom dal discurs repetidamain, spustar quai che vala sco evident, necessari u raschunaivel. Il proverbi renumà «dagut a dagut fa puz» n'è betg mo in proverbi, mabain il mintgadi da la politica da pussanza.
Ina chaussa è clera – malgrà che la SSR ha gudagnà la dumengia da votaziun, sto ella spargnar var 270 milliuns francs fin la fin da l' onn 2029. Quai han decidì il cusseglier federal Albert Rösti e collegas a chaschun d'ina sesida dal Cussegl federal.
Oz hai dà ina victoria a l'urna per la SSR – ma nagina victoria en la realitad. Spargnar na sa lascha mai a moda e maniera abstracta en sistems da medias. Mintga franc pli pauc vul dir main preschientscha regiunala e main diversitad publicistica. E tge ch'è cler gia ussa: il public vegn a sentir ils respargns là nua ch'el giavischa il pli fitg ch'i na dettia nagins.
La votaziun democratica n'è pia betg il stritg final, mabain mo in'etappa en in gieu da pussanza a lunga vista davart l'architectura dal sistem da medias en Svizra.
Uschia nascha in privel paradoxal. Sche la qualitad sa reducescha visiblamain, sche formats enconuschents svaneschan è garantida la proxima critica envers la chasa da medias – e lura na vegn strusch pli insatgi a far ina differenza tranter causa ed effect. La logica dal spargnar chaschuna novs cloms da spargn. In ciclus che rinforza sasez.
Ins pudess dir: quai è politica. Quai è democrazia. Pli precis fiss: Quai è ina strategia politica a lunga vista. I dat oz perquai in victur. Ma i n'è betg la SSR. La dumengia da votaziun po purtar levgiaments. Ma ella n'è betg in punct final, mabain be in pass intermediar en il cumbat per attenziun, legitimaziun e construcziun futura da noss sistem da medias.
Il nov consens: spargnar è in must
Tgi che vul chapir nua che la cuntrada da medias sa mova, sto guardar pli pauc sin il resultat dad oz – mabain sin il mecanissem che ha chaschunà che nagin na dumonda pli sch'i duai vegnir spargnà, mabain mo pli quant ferm.
Sch'i na vegn betg pli dumandà en il discurs public, sch'i duai vegnir spargnà, mabain mo pli quant e nua, è il rom da la debatta gia daditg spustà. Betg cun ir a l'urna, mabain cun in squitsch da discurs orchestrà a lunga vista. Ed exact quai è capità.
Igl è s'etablì in nov consens: la SSR sto spargnar – independentamain dal fatg, co che las votantas ed ils votants decidan. La votaziun democratica n'è pia betg il stritg final, mabain mo in'etappa en in gieu da pussanza a lunga vista davart l'architectura dal sistem da medias en Svizra.
Tge è Vossa opiniun? Jau ma legrel sin il barat:
flavio.bundi@rtr.ch