Tenor il Cusseglier naziunal Roman Hug (PPS/GR) èsi necessari da scriver la neutralitad en la Constituziun. La proposta da l’iniziativa prevesa che la Svizra na dastgia betg far part d'allianzas militaras sco la NATO e betg surpigliar sancziuns encunter pajais ch’èn part d’in conflict, cun excepziun da quellas sancziuns decididas dal Cussegl da segirezza da l’ONU.
La Svizra ha interpretà la neutralitad durant decennis uschia ch’ins n'è betg sa maschadà en affars dad auters. Quai è sa midà ils ultims onns e quai periclitescha la segirezza ed era la credibilitad da la Svizra. Perquai dovri la neutralitad en la Constituziun.
La neutralitad duai esser armada. Hug è persvas ch’ina tala neutralitad rinforzass la rolla da la Svizra sco intermediatura da pasch.
Critica envers isolaziun
L’iniziativa na mainia betg a dapli pasch, di il Cusseglier naziunal Jon Pult (PS/GR). El crititgescha l’iniziativa sco antiquada e regressiva. Empè da pasch maina l’iniziativa ad in'isolaziun per la Svizra, punctuescha Jon Pult.
La neutralitad duai restar in instrument flexibel e betg daventar in instrument che gida ad agressurs sco che quest'iniziativa faschess en il cas da Wladimir Putin.
I saja impurtant che la Svizra sa solidariseschia cun pajais democratics cun sumegliantas valurs. La definiziun ch’ils iniziants vulan, gidass sulettamain a pajais autoritars, sco la Russia che cumenzan guerras, di Jon Pult. I saja impurtant da far ina differenza tranter pajais che attatgan, en quest cas la Russia, e quels che vegnan attatgads, sco l’Ucraina.
Flexibilitad sco fermezza
Per Martin Candinas (Il Center/GR) n’è ina tala iniziativa betg necessaria. La Svizra stoppia restar flexibla, gist en in mund burascus sco entant. Candinas sustegna dentant ina cuntraproposta dal Cussegl dals chantuns perquai ch’il squitsch da far ensatge saja grond. Quella vul francar la neutralitad en la Constituziun dentant betg decider in scumond da sancziuns.
Da princip na dovri era betg ina cuntraproposta. Nus stuain avair ina tscherta pussaivladad d’interpretar la neutralitad tenor la situaziun. Nus avain era mai quintà da viver en in mund sco quel d’oz. E perquai crai jau che far pitschens pass e betg surchargiar la Constituziun è enorm impurtant.
I saja numnadamain impurtant da decider sancziuns sch'i fa propi da basegn. Candinas remartga ch’ina tscherta flexibilitad saja essenziala per che la Svizra possia reagir sin svilups interns ed externs.
Il Cussegl dals chantuns refusa l’iniziativa, ha dentant ditg Gea a la cuntraproposta. Il Cussegl federal refusa tuttas dus variantas. Uss è il Cussegl naziunal londervi.
Or da l'archiv:
